Rosnąca produkcja wieprzowiny w Unii Europejskiej, niewielki wzrost eksportu oraz zwiększony import prosiąt wywierają silną presję na ceny skupu świń w Polsce. Choć po kilku tygodniach spadków krajowy rynek zaczął wykazywać oznaki ożywienia, sytuacja producentów trzody chlewnej nadal pozostaje trudna i niepewna. O przyczynach obecnych zmian cen, wpływie produkcji w Hiszpanii i Danii, zagrożeniach związanych z importem prosiąt oraz perspektywach dla branży mówi Aleksander Dargiewicz, prezes Zarządu Krajowego Związku Pracodawców Producentów Trzody Chlewnej POLPIG.

Jakie są obecnie główne przyczyny spadku cen skupu świń w Polsce i pozostałych krajach Unii Europejskiej?

Aleksander Dargiewicz: Główną przyczyną spadku cen skupu świń w Polsce i pozostałych krajach UE jest nadpodaż wieprzowiny na rynku. W okresie styczeń-kwiecień 2026 r. liczba ubojów w UE wzrosła o 1,7%, a produkcja wieprzowiny o 2,2%, co oznacza pojawienie się na rynku dodatkowych 163 tys. ton mięsa, głównie za sprawą wzrostu produkcji w Hiszpanii i Danii. Jednocześnie eksport unijnej wieprzowiny poza UE zwiększył się jedynie o 0,2%, przez co niemal cała nadwyżka produkcyjna pozostała na rynku wewnętrznym, wywierając presję na ceny. Dodatkowo sytuację pogarszają ograniczenia eksportowe związane m.in. z ASF, rosnący import duńskich prosiąt do Polski oraz słaby sezonowy popyt, który nie jest w stanie zrównoważyć rosnącej podaży mięsa.

W jaki sposób wzrost produkcji wieprzowiny w Hiszpanii i Danii wpływa na sytuację polskich hodowców trzody chlewnej?

Aleksander Dargiewicz:  Wzrost produkcji wieprzowiny w Hiszpanii i Danii zwiększa podaż mięsa na rynku unijnym, co wywiera presję na ceny skupu również w Polsce. Ponieważ eksport poza Unię rośnie bardzo wolno, nadwyżki pozostają na rynku europejskim, nasilając konkurencję cenową i ograniczając możliwości wzrostu cen skupu dla polskich hodowców. Dodatkowo większa dostępność wieprzowiny z tych krajów przekłada się na spadki notowań referencyjnych w Niemczech, które są kluczowym punktem odniesienia dla krajowego rynku trzody chlewnej.

Czy rosnący import duńskich prosiąt może w kolejnych miesiącach doprowadzić do dalszego zwiększenia podaży tuczników i pogłębienia spadków cen?

Aleksander Dargiewicz:  Rosnący import duńskich prosiąt zwiększa ryzyko dalszego wzrostu podaży tuczników w Polsce w kolejnych miesiącach, ponieważ sprowadzone zwierzęta trafią na rynek jako tuczniki po zakończeniu cyklu tuczu. W pierwszym półroczu 2026 r. import prosiąt z Danii wzrósł o 2,9% r/r do 3,96 mln sztuk, co oznacza dodatkowe 112 tys. zwierząt w porównaniu z rokiem poprzednim. Jeżeli popyt krajowy i eksport nie wzrosną odpowiednio szybko, większa liczba tuczników może ponownie zwiększyć presję podażową i utrudniać trwały wzrost cen skupu świń w Polsce.

Jakie działania powinny podjąć państwo oraz Unia Europejska, aby chronić krajową produkcję trzody chlewnej jako ważny element bezpieczeństwa żywnościowego?

Aleksander Dargiewicz:  Państwo polskie powinny przede wszystkim wspierać utrzymanie krajowej produkcji prosiąt i loch, skuteczniej zwalczać ASF oraz aktywnieotwierać nowe rynki eksportowe poza UE, aby ograniczyć nadwyżki wieprzowiny na rynku europejskim. Istotne jest również wdrożenie instrumentów stabilizujących dochody producentów w okresach kryzysowych, wsparcie inwestycji poprawiających konkurencyjność gospodarstw oraz działania ograniczające nadmierne uzależnienie polskiego sektora od importu prosiąt. Widzimy również potrzebę tworzenia mechanizmów wzmacniających pozycję producentów świń w łańcuchu dostaw żywności.

Jakie są perspektywy rynku wieprzowiny na najbliższe miesiące i co musiałoby się wydarzyć, aby ceny skupu świń zaczęły ponownie rosnąć?

Aleksander Dargiewicz:  Po kilku tygodniach spadków rynek tuczników w Polsce wyraźnie się ożywił. W notowaniach w bieżącym tygodniu nastąpił wzrost cen skupu do poziomu około 6,00 zł/kg w klasie E (+0,60 zł/kg), co oznacza wyrównanie krajowych stawek do poziomu wynikającego z niemieckiego notowania VEZG utrzymywanego na poziomie 1,40 €/kg (wbc). Jednocześnie niemiecki VEZG pozostał bez zmian, co wskazuje, że źródłem wzrostów jest przede wszystkim sytuacja podażowo-popytowa na rynku krajowym. Coraz więcej sygnałów wskazuje, że rośnie liczba ubojów realizowanych przez krajowe zakłady. Jednym z powodów jest ograniczenie dostępności surowca z południowej Europy. Wysokie temperatury utrzymujące się w Hiszpanii obniżają przyrosty świń oraz ograniczają podaż żywca, co zmniejsza konkurencję importową na polskim rynku. Jednocześnie sprzedaż wieprzowiny do sieci handlowych pozostaje na zbliżonym poziomie, dlatego zakłady ubojowe coraz agresywniej konkurują między sobą o dostępny żywiec. Poszukując surowca do utrzymania produkcji, podnoszą ceny skupu i aktywnie zabiegają o dostawy od producentów.

Dziękujemy za rozmowę